به مناسبت سالروز درگذشت آیت‌الله سید عبدالله شیرازی زعیم حوزه مشهد

حضرت آیت‌الله حاج سید عبدالله شیرازی از مراجع پیشگام در توجه به بحران‌های جهان اسلام به شمار می‌آید. این امر از بینش سیاسی ایشان و همچنین عملکرد مناسب وی در حوادث مختلف ایران و جهان اسلام به خوبی نمایان می‌شود بطوریکه کمتر واقعه‌ای را در دوران مرجعیت ایشان در قلمرو جهان اسلام می‌توان سراغ گرفت که ایشان نسبت به آن واکنشی نشان نداده باشد. ⬿

مصاحبه با شیخ فضل الله نوری (بهار سال ۱۲۸۶ شمسی / ربیع الاول – ربیع الثانی ۱۳۲۵ قمری)

عبدالمحمد ایرانی که یک روزنامه‌نگار مشروطه‌طلب به شمار می‌آمد، با شیخ فضل الله نوری به گفت‌وگو می‌نشیند. گفت‌وگو چندان طولانی نبود و بیش از هر چیز بیانگر روحیات، شخصیت و نظرات اساسی شیخ در آن مقطع زمانی (بهار سال ۱۲۸۶) است. با هم مروری بر متن گفت‌وگو خواهیم داشت. ⬿

یادداشت شفاهی/ نگاهی به آخرین تحولات مصر

برای تحولی که در مصر اتفاق افتاد می‌توان چند ریشه در نظر گرفت؛ سیاست آمریکا این بود که پس از انقلاب‌های منطقه، جریان‌های اسلامگرا مسیر صحیحی که همان تقابل با منافع آمریکا در منطقه است را طی نکنند. آمریکا به دنبال این بود که جریان اسلامگرا و جریان غیر اسلامگرا که معارض با آمریکا هستند در نقشه‌ای از پیش تعیین شده‌ بازی کنند و نتیجه آن به ضرر جریان آمریکا نشود.  ⬿

حوزه در هفته‌ای که گذشت؛

واکنش‌ها و اظهارنظرهای حوزویان درباره وقایع هفته گذشته مصر، برگزاری پنجاه و چهارمین سالگرد ارتحال آیت الله العظمی بروجردی، سخنان و بیانات علما و مراجع تقلید در هفته گذشته و اخبار داخلی حوزه، مجموعه خبری هفته گذشته مباحثات را تشکیل می‌دهد.  ⬿

حوزه در هفته‌ای که گذشت؛

فضای خبری هفته گذشته حوزه علمیه تحت تأثیر چند اتفاق مهم بود. یکی حضور دو رئیس جمهور در قم بود که هر کدام برنامه‌های کاری خود را در این سفرها دنبال کردند. خبر دیگر سقوط مرسی در مصر و تعلیق قانون اساسی این کشور بود که اظهار نظرهایی در حوزه علمیه به دنبال داشت. و نهیتا نزدیک شدن به ماه مبارک رمضان و آمادگی برای تبلیغ، خبر دیگر هفته گذشته حوزه بود. ⬿

در روزهای اخیر شاهد ناآرامی‌های مردمی در مصر بودیم که با دخالت ارتش و نظامیان عملا حکومت یک‌ساله و اندی به ریاست محمد مرسی با شکست مواجه شد. اما نگاه به تحولات مصر از زاویه دیگری نگرانی‌های خاص خود را به همراه دارد. مصر یکی از محوری‌ترین کشورهای اسلامی است. وجود جامعه الأزهر در این کشور، جایگاه ویژه‌ای به مصر در بین سایر کشورهای اسلامی بخشیده است و قطعا تحولات اخیر مصر تأثیر فراوانی بر جایگاه و عملکرد جامعه الأزهر و به تبع آن جهان اسلام خواهد داشت.

جامعه الأزهر علی‌رغم همه افت‌وخیزها و البته عملکرد بسیار نادرست خود در سال‌های اخیر همچنان مورد توجه بسیاری از مسلمانان جهان است. شاید به همین دلیل هم هست که تحولات این کشور به دقت تحت نظر کشورهای غربی از جمله آمریکا بوده و این کشورها تلاش دارند نقش مؤثری در تحولات سیاسی این کشور داشته باشند.

از زمان سرنگونی حکومت مبارک و بازشدن فضای سیاسی و دینی در مصر، حوزه‌های علمی تشیع به‌ویژه حوزه‌های علمیه و در رأس آنان مراجع عظام تقلید ابراز امیدواری کرده‌اند که کشور مصر به روزهای اوج خود بازگردد و تبلیغ دین در این کشور همچون گذشته صورت گیرد. همچنین مراجع عظام تقلید بارها بر ارتباط مستمر و برادرانه جامعه الأزهر و حوزه علمیه قم تأکید داشته‌اند و تلاش خود را برای دیدارها و گفت‌وگوهای علمیه این دو مرکز دینی شیعه و سنی به کار بسته‌اند.

اینک کشور مصر دچار التهاب و تشنج است و این دگرگونی سیاسی قطعا تأثیر مستقیمی بر جایگاه جامعه الأزهر در بین مسلمانان جهان خواهد گذاشت.

بنابراین لازم است کارشناسان بین الملل حوزه علمیه قم تحولات اخیر مصر را به دقت زیر نظر داشته و ارزیابی‌های خود را جهت واکنش صحیح مراجع تقلید ارائه دهند. همچنین از بزرگان حوزه و علما و مراجع تقلید انتظار می‌رود با درایت و دوراندیشی خود از هر گونه اظهار نظر عجولانه اجتناب کنند تا إن‌شاءلله بار دیگر ثبات سیاسی به این کشور بازگردد و ارتباط متقابل حوزه علمیه قم و جامعه الأزهر بهتر از گذشته برقرار شود. ⬿

حوزه علمیه در هفته‌ای که گذشت

واکنش قاطع حوزه علمیه به جنایات اخیر وهابیت در مصر، هفته مهدویت و میلاد امام زمان، انتقاد مراجع عظام تقلید از وضعیت معیشتی مردم، دیدار آیت الله نوری همدانی با هیئت نمایندگی رئیس جمهور منتخب مردم، عناوین اصلی خبرهای هفته گذشته حوزه علمیه هستند.  ⬿