• نسخهٔ چاپی
  • همخوان کنید
  • دیدگاه شما (RSS)

یازدهمین شماره نسخه مکتوب مباحثات، ویژه‌ی مطالب منتشر شده‌ی سایت در ماه‌های اسفند ۹۵ و فروردین ۹۶ است و به همین دلیل نیز  نسبت به شماره‌های قبل حجم بیشتری دارد.

شاید جذاب‌ترین مطلب این شماره، مصاحبه اختصاصی و تفصیلی مباحثات با آیت‌الله سید کمال حیدری باشد؛ زیرا نگر‌ش‌ها و دیدگاه‌های متفاوت او در زمینه علوم اسلامی، معمولاً جنجال‌برانگیز و خبرساز بوده است. رضا تاران (گفت‌وگو کننده) در این مصاحبه پرسش‌های مختلفی را مطرح کرده و سید کمال حیدری نیز بدون تعارف و بی‌پروا پاسخ گفته است. نقد اساسی وی به فقه موجود را می‌توان مهم‌ترین بخش این گفت‌وگو برشمرد؛ نقدی که بر سه محور «سیاه و سفید دیدن مسائل»، «کم توجهی به قرآن» و «فقدان نگرش اجتماعی» می‌چرخد. وی در بخشی از این مصاحبه می‌گوید: «اساساً آن کسی که متخصص فقه است، عالم دین نیست؛ یعنی فقه‌شناس، غیر از دین‌شناس است. فقه، تنها یکی از لوازم و مقدمات دین‌شناسی به‌معنای گسترده‌ی آن است؛ نه این‌که هرکس که فقه خواند، لزوماً همه‌ی دین را شناخته باشد! لذا از نظر ما کسی که می‌خواهد متصدّی مرجعیت شود، باید عالم معارف کلّ دین ـ و نه‌تنها عالم معارف فقهی ـ باشد». در ادامه نیز در پاسخ به این سؤال که چگونه ممکن است کسی در همه‌ی این علوم صاحب‌نظر شود می‌گوید: «شما آثار و محصولات علمی شخص را نگاه کنید؛ اگر آثارش توانست جامعیت او را ثابت کند، دیگر به این‌ که چطور این اتفاق افتاده و چند سال طول کشیده است کاری نداشته باشید؛ شاید از استعدادی برخوردار بوده که کار پنجاه سال را در ده سال انجام داده است؛ اصلاً فرض کنید به او الهام شده یا اصلاً خواب دیده! شما نتیجه و تولیدات علمی او را که مثلاً در قالب کتاب‌ها و سخنرانی‌های فراوان و متنوّع بیرون آمده است در نظر بگیرید؛ ببینید آیا در آثار او ـ که در علوم مختلف نوشته شده است ـ حرف‌های جدید، عمیق و قابل تأمل وجود دارد یا نه».

گفت‌وگوی جالب دیگری که اواخر سال گذشته در سایت مباحثات منتشر شد و در این شماره نسخه مکتوب نیز آمده است، گفت‌وگو با حجت‌الاسلام والمسلمین سید صمصام‌الدین قوامی امام جمعه پردیسان درباره‌ی اجرای پروژه ملی امامت و امارت در شهرک پردیسان قم است. پروژه‌ای که به زعم طراح آن، مدل کوچکی است از مدینه‌ی فاضله‌ی اسلامی با الگوی شیعی که فعلا به‌صورت پایلوت در حال اجراست. به گفته‌ی سید صمصام‌الدین قوامی در این طرح «هر مسجدی با امام و امتش، یک جمهوری اسلامی در مقیاسی کوچک است؛ همه مسئولان منتخب مردم هستند. ولی فقیه در این مقیاس کوچک، همان امام جماعت مسجد است. مأمومین و مردم محله، امت هستند. شورای امر به معروف مسجد، همان قوه قضائیه است؛ شورای اجرائی‌اش کابینه محله و هیئت امنایش به منزله قوه مقننه».

گزارش سخنرانی سه‌تن از فضلای حوزه‌ی علمیه‌ی قم در همایش «وضعیت فکر سیاسی  در ایران معاصر» که به همت انجمن علوم سیاسی ایران در تهران برگزار شد نیز در این شماره مکتوب مباحثات منتشر شده است. در این همایش حجج اسلام والمسلمین سروش محلاتی، سید علی میرموسوی و نجف لک‌زایی به ایراد سخن پرداختند. موضوع سخنرانی‌ها هم عبارت بود از: «تقلیل در تنوع آرا، شجاعت بیان و پویایی نظر؛ عوامل اصلی رکود اندیشه سیاسی در حوزه» (سروش محلاتی)؛ «در پرتو پسااسلام‌گرایی نوعی نایینی‌گرایی جدید در حال رخ‌دادن است» (سیدعلی میرموسوی)؛ «پرداختن به اندیشه سیاسی حوزه بر عهده خود حوزه است» (نجف لک‌زایی).

از دیگر مطالب مهم منتشرشده در این شماره می‌توان به موارد ذیل اشاره کرد:

  • «اصول فقه موجود، محور معینی ندارد»؛ سخنرانی حجت‌الاسلام والمسلمین علیدوست در پیش اجلاسیه‌ی «اصول فقه، ساختار جدید با توسعه گستره».
  • «آقای بروجردی مباحث الفاظ اصول را از جنس مباحث لغوی می‌دانسته‌اند»؛ سخنرانی آیت‌الله محسن اراکی در کمیسیون اصولی پیش نشست آیت‌الله‌العظمی بروجردی.
  • «با چالش فن و فساد چه کنیم؟»؛ یادداشت انتقادی استاد رسول جعفریان درباره‌ی حواشی تمام‌نشدنی پیرامون فضای مجازی.
  • «زمینه‌ها و دلالت‌های اجتماعی طرح و تطور ایده ولایت فقیه»؛ سخنرانی علی‌اشرف فتحی در دانشگاه تهران.
  • «زمینه‌سازی ظهور با ایجاد تشتت میان مسلمانان»؛ گزارش و نقد کتاب «بازگشت به اسلام» نوشته منصور هاشمی خراسانی (سید مرتضی ابطحی).
  • «سید جلال‌الدین آشتیانی از نگاه سید هادی خسروشاهی»؛ معرفی کتاب «سید جلال آشتیانی: نهضت مقاومت ملی و جمعیت متاع» (سید هادی طباطبایی).
  • «آیا اعتراض مراجع تقلید، بانکداری را اسلامی خواهد کرد؟» (حسن اجرایی).
  • «ویژگی‌های علمی اخلاقی مدرس صالح»؛ یادداشتی به‌مناسبت درگذشت مرحوم آیت‌الله سید حسن صالحی؛ استاد با سابقه و نامدار حوزه علمیه مشهد (دکتر سیدعلیرضا واسعی).

گفتنی است نسخه مکتوب مباحثات همچنان در شمارگان محدود چاپ و صرفاً برای مراکز مهم حوزوی و دانشگاهی و نیز برخی اساتید و فضلا ارسال می‌شود. علاقه‌مندان می‌توانند فایل پی‌دی‌اف آخرین نسخه مکتوب مباحثات را از این‌جا دریافت نمایند.

پاسخ دهید