آیتالله سید ابوالفضل میرمحمدی زرندی در سن ۹۶ سالگی و پس از چندین دهه تدریس و پژوهش درگذشت. در سالهای اخیر، نام مرحوم میرمحمدی به عنوان کهنسالترین نماینده مجلس خبرگان و رییس سِنّی این مجلس در روز افتتاح آن در رسانهها مطرح میشد، ولی محققان، حوزویان و دانشجویان دانشکده الهیات در دو دهه نخست پس از پیروزی انقلاب با نام وی به عنوان مفسر قرآن، استاد علوم قرآنی و رییس دانشکده الهیات دانشگاه تهران آشنا بودند. ادامه …
تا امروزی که این متن را مینویسم، نوع انتقادهایی که به سخنان آقای اکبرنژاد وارد شده است، نسبت به حاشیهها بوده تا اصل مطلب؛ به جای اینکه تکتک این جملات که نتایج فقهی و فقهالحدیثی گوینده است، بررسی و یا نقد شود، به مباحث حاشیهای و فرعی پرداخته شده است. برای نمونه جواب آقای اکبرنژاد از سوال مجری مبنی بر اینکه چرا خود ایشان لباس روحانیت به تن دارد، چنان نقد میشود، گویی تمام مناظره بر سر این موضوع بوده است. یا وقتی میگوید شخصاً به این باور رسیدهام که دست کم پنجاه درصد بدبینیهای مردم، مربوط به لباس است، خود همه پندار میشود! ادامه …
دلیل اصلی منجر نشدن چنین جدالهایی به فایده معرفت شناختی ـ هر چند ممکن است منافع غیرجمعی و غیر معرفت شناختی را تأمین کند ـ فروکاستن سطح تحلیل به یک بُعد است. انگاره ما درباره حجاب، حجاب اجباری، چندهمسری و … هر چه باشد، بیگمان فروکاستن سطح تحلیل درباره این هنجارها/ضدهنجارها به یک بُعد یا سطح، و نگریستن به آنها به مثابه امری صرفا الهیاتی ـ جدلی، اجتماعی، شخصی، حقوقی، فقهی، تاریخی و … یک خطای روششناختی است. ادامه …
مسئلهای به نام خشونتهای اجتماعی و خیابانی هرچند از دیرباز مطرح بوده و سابقهای چند ده ساله در مطالعات و پژوهشهای اجتماعی و روانشناختی دارد، اما پدیده خشونت علیه روحانیت، از معضلات نوپدیدی است که طی یکی دو سال اخیر در جامعه ما علنی شده است و با گسترش و افزایش نفوذ رسانهها مخصوصا فضای مجازی در جامعه، شکلی عیانتر یافته است. ادامه …
حوادث و اتفاقاتی که بعد از افزایش قیمت بنزین و سهمیهبندی آن در واپسین روزهای آبان ۹۸ در کشور رخ داد را میتوان از منظرهای مختلفی مورد تجزیه و تحلیل قرار داد؛ در این میان، اما نقش و وظایفی که حوزههای علمیه و به خصوص حوزه علمیه قم و روحانیت در قبال این حادثه و حوادث مشابه داشته و دارند، از اهمیت بسزایی برخوردار است. ادامه …
علامه طباطبایی قدم در طریقت عقلانیت دینی گذاشته بود. معتقد بود که هدایتِ اسلام بر اساس علم و معرفت است، نه تقلید مقلدانه و کورکورانه. وی در تفسیر المیزان، صراحتاً از عقل و علم انسانی به دفاع پرداخت و عنوان کرد که: دین خدا میخواهد تا جایی که افراد بشر ظرفیت و استعداد دارند، علم را در دلهایشان متمرکز کند، چون غرض دین، معرفت است و این غرض حاصل نمیشود مگر از راه علم. ادامه …
آنچه در یک ماه اخیر در لبنان رخ داده، حاکی از آن است که گویا دیگر این کشورها، اجماع سابق را ندارند و تصمیماتی برای برهم زدن نقطهی تعادل، اتخاذ شده است و از جملهی موضوعات ذیل این تصمیم، آن است که حزبالله از حیطهی قدرت، کنار گذاشته شود و بهواسطهی آن، نقش جمهوری اسلامی ایران در لبنان، کمرنگ شود که جنگ ادامه …
طبیعتا هرفردی میتواند برای اثبات سخنان و روش کار خود به وقایع تاریخی و دینی استناد کند و تلاش کند دیدگاههای خود را برای جامعه تبیین نماید. اما تکرار اشتباهات کاملا فاحش در این نوع استنادات توسط ریاست محترم جمهور و تاثیر بسیار منفی آن بر سطح جامعه نشان میدهد ایشان باید از این روش به شدت اجتناب کنند. ادامه …
جدای از ارزشگذاری و صحتسنجی ادله فقهی ارائه شده در این بحث توسط آقای اکبرنژاد، تلاش دارم چند بعد علمی این استدلال را مورد بررسی و کنکاش قرار دهم تا خوانندگان محترم دید جدیدی نسبت به صحت شکلی استدلالهای ارائه شده پیدا کنند. بدون در نظر گرفتن مقدمات فقهی بحث، نوع استدلالهای ارائه شده در این بحث به شدت ضعیف و فاقد وجاهت علمی است که در سه ساحت محتوایی و یک ساحت روشی بدان خواهیم پرداخت. ادامه …
این مطلب از واضحات و بدیهیات است که هر چیزی که اصلش ارزشمندتر و قیمتیتر باشد، جنس تقلّبیاش هم در بازار بیشتر پیدا میشود. اگر تحول که شعاری فطری و مطلوب همگان است به طرز صحیح مدیریت نشود، مدعیان تقلبی خود را در قالب تحولخواهان دلسوز جا میزنند و چه بسا اصل تحولخواهی را هم بدنام کنند. حرکاتی افراطی که بگومگوهای غیر ضرور، اختلافات و کینهتوزیهای بیاساس، اشتغال ذهن طلاب و هدررفت نیروها تنها بخشی از ثمرات نا مطلوب آن است. ادامه …