حدود بیست و سه سال قبل ساموئل هانتینگتون در مقالهای از برخورد تمدنها صحبت کرد؛ برخوردی که علیرغم وجود تمدنهای بزرگ دیگر، دوطرف اصلیاش تمدنهای اسلام (تمام کشورهای اسلامی) و مسیحیت (غرب یا همان اروپا و آمریکای شمالی) خواهند بود؛ یعنی تمدنهایی برآمده از دو دین بزرگ الهی! در این زمانهی قحطی برادری و صلح در جهان، سفر یک مقام عالیرتبهی واتیکان به قم و دیدار وی با برخی علما و مراجع و نیز حضورش در برخی اماکن متبرکهی شهر مقدس قم را باید به فال نیک گرفت. ادامه …
در کنار مناقب صحیح – به استناد فرمایش ائمه(ع) – میدانیم که کسانی با اهداف و انگیزههای گوناگون، فضیلتهایی ساخته و به آن بزرگواران نسبت داده و چهرهی اهل بیت(ع) و شیعیانشان را مشوه نمایاندهاند. نگاه کلی و اجمالی به سیر روایات و کتب شیعه در باب مناقب و معجزات، نشان میدهد که با گذشت زمان و فاصله گرفتن از عصر ائمه(ع) بر حجم این روایات و آثار افزوده شده است. ادامه …
الآن عملاً جنگ تئوریک خلافت و امامت در ایران شروع شده است. خلافتیها (مثل آقای هاشمی) میگویند احکام اولیه بماند و شورای فقها فتوا بدهد؛ اما امامتیها (مثل آقای مصباح) میگویند ولایت فقیه میتواند در احکام اولیه هم دست ببرد؛ ولایت مطلقه به همین معناست. عرفان امامتی که رویکرد غالب در حوزهی مشهد است، از اخباریگری زمان صفویه شروع میشود و به مکتب تفکیک و انجمن حجتیه میرسد. ادامه …
این جریان فعالیت خودش را با روحانیت آغاز کرده است؛ چون روحانیون مبلغ هستند و مردم حرفشان را میپذیرند. جریانهای دیگر، اینقدر در میان روحانیون طرفدار ندارند. الآن در حوزه علمیه قم حدود ۴۰ نفر جذب این جریان شدند که یکی از آنها آقای فتحیه است؛ کسی که هسته مریدان احمد حسن را در دانشگاه صنعتی اصفهان تشکیل داد. دو سال قبل هم ده نفر از لیدرهایشان در مشهد دستگیر شدند که هشت نفرشان روحانی و همه از اساتید حوزههای علمیه مشهد و سمنان بودند. ادامه …
ایجاد «نظم اجتماعی» و «وحدت رویه در عملکرد اشخاص حقیقی و حقوقی» دو هدف مهم در وضع قانون است. ناظر به این دو کارویژه چه فتوایی میتواند معیار قانونگذاری قرار گیرد؟ به دلیل اختلاف فتوا در میان فقها و نیز بنابر سیره عقلا – حداقل در امور اجتماعی – رأی «شورای فقها» برای سامان جامعه اسلامی اقرب به واقع است تا رأی «یک فقیه»؛ حتی اگر آن فقیه اعلم باشد. ادامه …
اگر شورای نگهبان بخواهد در مورد مطابقت و عدم مطابقت قوانین با شرع اظهار نظر کند، از دو حیث باید مورد توجه باشد: یکی وظیفه خود شورای نگهبان از حیث اینکه احد المکلفین است و بر او افتا جایز نیست. دیگر اینکه اظهارنظرش تنها ناظر به حل مشکل خودش نباشد؛ بلکه ناظر به حل مشکل آنهایی که قانون میخواهد در حقشان اجرا شود هم باشد. ادامه …
چهار دوره خبرگان رهبری نشان داده است که هر سال بر میانگین سنی اعضا افزوده میشود. برخی تأکید کردهاند که این سیر صعودی خبرگان همچنان باید ادامه یابد تا شاهد مجلسی دوباره کهن سال باشیم. باید دید که آیا این توصیه محقق میگردد و روند صعودی این مجلس در سن و سال اعضا همچنان ادامه خواهد داشت یا اینکه به دوران نخستینِ خبرگان باز خواهیم گشت. شاید بازگشت به دوران نخستین هم تجربهی جذابی باشد؛ تجربهای که شاید برخی را خوش نیاید، اما میتواند برداشت عامه مردم را از این مجلس و حتی مناسبات روحانیت و مردم را دستخوش تحولاتی کند. ادامه …
سایت مباحثات به صورت ماهیانه اقدام به انتشار نسخه آماده چاپ مطالب برگزیده خود میکند. شماره چهارم این مجله چاپی که برگزیده مطالب منتشرشده در سایت مباحثات در دو ماه گذشته است، به صورت نسخه PDF منتشر شد که فهرست برخی از … ادامه …
نوآوری تحقیق این است که اولاً تصحیح جدیدی از کتاب لهوف ارائه میشود که با چاپهای پیشین آن متفاوت است؛ ثانیاً سعی شده تا منابعی که سید بن طاووس در لهوف از آنها استفاده کرده، یافته و بررسی شود؛ در این ارتباط حدود ۷۵ نسخه خطی مورد بررسی قرار گرفته و مقایساتی نیز بین آنها صورت پذیرفته است. ادامه …
مهمترین تفاوت سود و بهره در این است که سود در آغاز فعالیت اقتصادی معلوم نیست؛ بلکه عامل و صاحب سرمایه با توجه به وضعیت موجود، منفعت غیرثابتی را پیش بینی میکند و پس از پایان فعالیت، سود و مقدار آن یا سود نکردن، قطعی خواهد شد. ولی بهره، اجرت و مبلغ معینی است که متقاضی سرمایه، به پرداخت آن به صاحب سرمایه در زمان دریافت آن متعهد میشود. ادامه …