بهانه امثال فلسفی و فدائیان اسلام این بود که دولت مصدق چرا از رادیو موسیقی پخش میکند. در جواب میگویم موسیقی در تمام سالها پخش میشده؛ شما انتظار دارید مصدق سیستم اجرای شریعت برپا کند؟ مثلاً دست قطع کند و زنهایی که بیحجاب هستند را به اداره اماکن ببرد و شلاق بزند؟ یا مشروب فروشیها را تعطیل کند؟ مصدق برای این کارها نیامده بود. ادامه …
مرحوم آشتیانی در مورد سید جمالالدین معتقد بود که وی «سیاسیکار بود» و «خیلی هم ملاّ نبود» و در فلسفه هم دستی نداشت و شاهکار وی، رسالهای در ردّ دهریین است که اگر بخوانید میبینید که پرمحتوا نیست. آیتالله خسروشاهی اما موارد عدیدهای از اِشراف علمی سید جمال را برشمرده و بر این دیدگاه مرحوم آشتیانی خرده گرفته است. ادامه …
استان آذربایجان دارای ویژگی خاصی است که آن را از دیگر مناطق متمایز ساخته است و آن، همجواری با غرب از یکطرف، و دولت عثمانی از طرف دیگر است. تز سیاسی «عدالتخانه» و سپس «مشروطه» برای نخستینبار در این استان نضج گرفت. ادامه …
با توسعه جغرافیاییِ حوزه نفوذ علما، افزایش جمعیت مقلدان و رشد سایر زیرساختهای اجتماعی و ارتباطی، نهاد مرجعیت تقلید نیز دیوانسالار شد. مهمترین ساحت این دیوانسالاری، با توجه به شاخصههای وبری، مدیریت سلسلهمراتبیِ علما، قانونمند و ضابطهمند شدنِ حوزههای علمیه، دفاتر متمرکز ثبت و صدور اجازات و نامههای مراجع و درآمد منظم نهاد روحانیت است. ادامه …
دهم اسفند ماه ۱۳۵۷ بود که امام خمینی پس از سالها دوری، وارد قم شد. پس از تشکیل دولت موقت، امام (ره) احساس میکند اوضاع به ثبات نسبی رسیده و میتواند بر اساس وعدهای که داده، به قم بازگردد. قم پایگاه اصلی روحانیت بود و امام خمینی خود را متعلق به آن میدانست؛ شهری که رهبری دینی انقلاب را بر عهده داشت. ادامه …
بر این باور بود که میباید پشت سر مرجعیت قدم برداشت. در میان مراجع پس از آیتالله بروجردی بیش از همه، همنشین و همراه آیتالله گلپایگانی بود. وی اما میکوشید تا پاس مقام و منزلت منبر را فرو ننهد؛ هیچ شرط و دستوری را برای منبر نمیپذیرفت؛ گفته بود: اگر به من بگویند که شرط این منبر این است که بگویی «لا اله الا الله»، من نمیگویم. ادامه …
اصل ۴۴ قانون اساسی را رهبری از ما خواستند و ما اصلاح کردیم و ایشان تأیید کردند و چند روز پیش آقا ما را در جلسه احضار کردند. دلم برای آقا سوخت. ایشان فرمودند: «من این اصل را که اصلاح کردم، انتظار انقلاب اقتصادی در کشور داشتم… بعد از گذشت این مدت، نه به رونق رسیدهایم و نه به عدالت». ادامه …
ایشان به حضرت آقا علاقهمند بودند و حتی تا همین لحظات آخر هم علاقهمند بودند؛ اما خب آنطور که امثال ما دلمان میخواست همراهی باشد، نبود؛ اختلاف سلیقه بود. بین بنده و ایشان کدورتی نبوده. دربارهی مجلس خبرگان رهبری هم خیلی خوشحال شدم که رأی نیاوردم؛ چون رفع مسئولیت بود و بار سنگینی از دوشم برداشته شد. ادامه …
تهمتهایی به او زدند که از آنها منزّه بود. امام(ره) در فرازی از نامهای که پس از ترور آقای هاشمی به ایشان نوشته بود، تعبیری دارند که نسبت به هیچکس دیده نشده است: «مجاهد متعهّد؛ هاشمی عزیز». مرحوم هاشمی در چنین جایگاهی بود. فقدانش بهواقع ضایعهی اسفناکی برای نظام است. خدا کند برای نظام حادثهای پیش نیاید. ادامه …
در فصل اول کتاب که به بررسی فعالیتها و رفتارهای سیاسی اجتماعی آیتالله حکیم اختصاص دارد، نشان داده شده که این مرجع تقلید، بیشتر از درِ مدارا و مسالمت با حاکمیت پهلوی مواجه میشده است. آیتالله انتقاداتی به حکومت پهلوی داشته، اما گفته بود که «ما نمیخواهیم شاه ایران را تقدیس کنیم؛ اما میگوییم وی بودنش برای پاسداری از شرّ کمونیسم بهتر است و شاه نباید تضعیف گردد». ادامه …